Landschapszorg bij Schelde – Durme
© Regionaal Landschap Schelde – Durme
Goed Geknot
Knotbomen zijn van onschatbare waarde voor de natuur. Maar ze hebben regelmatig onderhoud nodig. Via het project Goed Geknot koppelen we vrijwillige knotters aan eigenaars van knotbomen.
Knotcursus
foto © Regionaal Landschap Schelde – Durme
Knotbomen zijn van onschatbare waarde voor de natuur. Onder meer de steenuil, gekraagde roodstaart, holenduif en ringmus maken graag hun nest in knotbomen. Bovendien komen nergens ter wereld zoveel knotbomen voor als in onze streken. Ze maken dus deel uit van ons natuurlijk erfgoed.
Knotbomen hebben regelmatig onderhoud nodig. Afhankelijk van de boomsoort moeten ze elke 5 tot 9 jaar geknot worden. Doe je dit niet, dan scheuren de takken af en kan de boom splijten. Dit kan de boom fataal worden, met een verlies voor de biodiversiteit en voor ons natuurlijk erfgoed tot gevolg.
Via het project Goed Geknot koppelen we vrijwillige knotters aan eigenaars van knotbomen. De knotters onderhouden de bomen gratis en krijgen als tegendienst het brandhout mee naar huis. Zo blijven kostbare knotbomen goed onderhouden zonder dat je er als eigenaar zelf veel werk aan hebt. Een win-winsituatie voor eigenaars, vrijwilligers en natuur en landschap.
De voorbije 5 jaar werden in onze Antwerpse gemeenten 520 bomen geknot. Dit komt neer op een 100-tal bomen per jaar.
In de Antwerpse gemeenten in Klein-Brabant zijn er 14 knotteams, goed voor een 50-tal vrijwilligers.
Contact
goedgeknot@rlsd.be
© Regionaal Landschap Schelde – Durme
Herstel groene corridors in het kader van een Functioneel Ecologisch Netwerk
Kleine landschapselementen (KLE's) zijn van onschatbare waarde voor onze biodiversiteit en maken het landschap klimaatrobuust. Samen met gemeenten bekijken we waar we plaatsen in het KLE-netwerk kunnen herstellen.
Houtkanten, hagen, poelen, hoogstamfruitbomen, bomenrijen en sloten zijn voorbeelden van kleine landschapselementen (KLE's). Ze zijn van onschatbare waarde voor onze biodiversiteit, maken het landschap klimaatrobuust en doen dienst als veilige corridor voor diverse dieren zoals vleermuizen. Helaas werden ze stelselmatig uit ons landschap verdrongen.
We blijven verder werken aan het FEN-netwerk zodat onze soorten zonder obstakels hun natuurlijke gps kunnen volgen. Zo geraakt elke lokale soort veilig thuis.
1e aanplantingen winter 2023
foto © Regionaal Landschap Schelde – Durme
1e aanplantingen winter 2023
foto © Regionaal Landschap Schelde – Durme
FAN van FEN
Dankzij het herstel van kleine landschapselementen en provinciale financiering kunnen we onze versnipperde bosjes en natuurgebieden opnieuw verbinden. Zo maken we de weg vrij voor planten en dieren om hun natuurlijke gps te volgen, zonder obstakels. Door te werken aan dit ‘Functioneel Ecologisch Netwerk’ (FEN) beschermen we onze biodiversiteit en werken we aan een veilig klimaat van morgen.
Partners
© Tom Maes
Landschapsloket
Vrijblijvend advies over de aanleg en het beheer van kleine landschapselementen.
Elk lokaal bestuur, elke vereniging, landbouwer of burger kan met vragen over de aanleg en het beheer van kleine landschapselementen bij ons terecht. We geven vrijblijvend advies en ondersteunen zoveel mogelijk de administratieve, financiële en praktische uitvoering. Voorbeelden zijn vragen over het herstellen of aanleggen van een poel, de aanleg van een hoogstamboomgaard, de aanplanting van een of meerdere bomen …
Daarnaast bieden we ondersteuning bij historisch landschapsherstel. Dit omvat prospectie, terreinbezoek, advies, opmaak van een herstelplan, vergunningen, prijsraming, cofinanciering van werken tot 70%, opvolging en oplevering van de werken en een nazorgplan.
Knotbomen
foto © Lydia Bracke
Hoogstamfruitboomgaard
foto © Regionaal Landschap Meetjesland
Poel
foto © Tom Maes
© Tom Maes
Loket Onderhoud Buitengebied
Ons landschap biedt veel beleving en recreatiemogelijkheden. Toch is het door de grote omvang een uitdaging om alles tijdig te beheren en het ecologisch en recreatief aspect op punt te houden. Het is voor gemeentes vaak een hele uitdaging om het buitengebied en de bijhorende landschapselementen enerzijds duurzaam en anderzijds met kennis van zaken te beheren. Om in te spelen op deze specifieke nood werd het LOB (Loket Onderhoud Buitengebied) opgericht als een samenwerkingsverband waarbij Regionaal Landschap Schelde-Durme (RLSD) gemeentes ondersteunt bij hun landschapsbeheer.
Deze ondersteuning start doorgaans met het in kaart brengen van kleine landschapselementen. Deze inventaris vormt vervolgens de basis voor de opmaak van een duurzaam, dynamisch en systematisch beheerplan.
Voor een efficiënt werkend LOB is een degelijk, gebruiksvriendelijk digitaal platform noodzakelijk. DIPLA stelt in staat om:
- Het huidige en toekomstige beheer van KLE’s bij te houden.
- De uitvoer ervan te coördineren.
- Een prognose te maken voor de toekomstige werklast.
- Eenvoudig te rapporteren.
Daarnaast biedt DIPLA de mogelijkheid om het voortdurend veranderende landschap op een dynamische manier te gaan beheren.
Bornem
Net zoals de afgelopen jaren zette gemeente Bornem in op het beheer van enkele historische vlasrootputten, maar dit jaar konden we ook inzetten op een grotere regio. Zo zijn we in staat om het verbindende landschap tussen de vlasrootputten op te nemen in ons beheerplan. We staan in voor de opvolging van nieuwe aanplantingen die afgelopen jaren werden gerealiseerd in Bornem. In samenwerking met onze knotters kregen gemeentelijke knotbomen ook het nodige beheer.
© Tom Maes
KLEVVER
KLEVVER staat voor Kleine Landschaps Elementen in een Visie met Vermaatschappelijking van het Ecologisch Raamwerk. Het is ook een knipoog naar het Engelse woord ‘clever’, wat staat voor slim.
De biodiversiteit in België en Nederland gaat al jaren achteruit. Niet alleen in natuurgebieden, maar vooral ook in het landschap tussen dorpen, steden en natuurgebieden. Juist daar ligt veel potentieel met kleine landschapselementen zoals houtkanten, poelen, hagen en bosjes. Die zorgen voor meer biodiversiteit, klimaatbestendigheid én een mooier landschap. Alleen: wie neemt het initiatief, wie zorgt voor aanleg en beheer en hoe kan dat op lange termijn blijven bestaan?
KLEVVER wil daarop een antwoord bieden en zet in op lokale publiek-private samenwerking waarbij burgers, bedrijven, overheden en organisaties samen werk maken van landschap en biodiversiteit. Niet via losse acties, maar via duurzame samenwerkingsvormen die gedragen worden door de lokale gemeenschap. Hiernaast worden ook vrijwilligers ondersteund via opleidingen en gezamenlijke werkweken. Zo draagt KLEVVER niet alleen bij aan meer biodiversiteit, maar ook aan betrokkenheid en lokale veerkracht. Het partnerschap bestaat uit organisaties met jarenlange ervaring in landschap, natuur en gemeenschapswerking in Vlaanderen en Nederland. Samen zetten we onze schouders onder een aanpak die ook in andere regio’s navolging kan krijgen.
RLSD zet in op de uitbouw van een duurzaam waarderingsmodel voor gemeente Bornem waarbij burgers betrokken worden bij het opvolgen van nieuwe aanplantingen en de gemeentelijke groendienst zo meer effectief en sneller inspeelt op beheernoden. RLSD zal daarnaast samen met de andere partners een digitaal crowdfundingplatform opzetten voor burgers voor inrichting en beheer.
Bijschrift
foto © xxx
Bijschrift
foto © xxx